Jedną z najbardziej znanych i często odwiedzanych przez turystów (latem jest bardzo tłoczno) dolin w Tatrach jest Dolina Kościeliska leżąca w odległości kilku kilometrów od Zakopanego. Dojedziemy do niej jednym z busów kursujących po Zakopanem i okolicach (z centrum Zakopanego – 3zł), wysiadka w przysiółku Kiry. Przed wejściem znajduje się też spory parking dla samochodów – w dolinie obowiązuje zakaz wjazdu pojazdów.

Historia Doliny Kościeliskiej

Od XV wieku w dolinie wydobywano srebro, miedź i antymon a od końca XVIII wieku, rudy żelaza, którą przetapiano w Starych Kościelicach, gdzie znajdowała się chata dla robotników, karczma, kuźnia oraz kościółek, od którego pochodzi nazwa doliny. Przez Dolinę Kościeliską podróżowali kupcy, przez Tomanową Przełęcz na Słowację. W XVIII wieku pojawili się też pierwsi turyści, którzy wędrowali nią na szczyt Bystrej a w leśniczówce utworzono pierwsze schronisko.

Dolina Kościeliska

Sama dolina ma około 9 km długości, posiada liczne rozgałęzienia, którymi prowadzą szlaki górskie. Największe z nich to Dolina Miętusia, prowadząca na Miętusi Przysłop (1 189 m) i Dolina Tomanowa, wiodąca na Tomanową Przełęcz (1 685 m). Dnem doliny płynie Kościeliski Potok, który na górze wije się malowniczo pośród lasów a na dole już szeroki płynie obok szlaku. Najwyższe szczyty, które możemy podziwiać podczas spaceru to Błyszcz (2 159 m) i najwyższy szczyt Tatr Zachodnich – Bystra (2 248 m).

W Dolinie Kościeliskie znajduje się też sporo jaskiń, pozostałości po górskich potokach płynących w skałach. Do najbardziej popularnych należą Jaskinia Mroźna i Jaskinia Mylna. Obydwie położone są poza głównym szlakiem wiodącym dnem doliny.

Jaskinia Mroźna

Żeby zwiedzić jaskinię Mroźną trzeba wejść około 20 – 30 min pod dość strome wzniesienie około 120 m. Nazwa jaskini wzięła się z niskiej, stałej temperatury, wynoszącej 6 stopni, oraz białych nacieków na ścianach przypominających szron. Całkowita długość jaskini to 560 m. Początkowo prowadzi sztucznym korytarzem, natomiast później po naturalnej skale. Niektóre części jaskini są tak wąskie, że trzeba się dobrze gimnastykować bądź iść na czworakach, co przy panującej wilgoci może być mało przyjemne. W całości oświetlona, jako jedyna jaskinia w Tatrach, zwiedzanie kosztuje 3 zł, czas około 15 minut. Po wyjściu z jaskini zejście z powrotem do doliny zajmuje około 15 minut.

Schronisko górskie “Ornak”

W górnej części Doliny Kościeliskiej znajduje się schronisko górskie “Ornak” leżące na terenie dawnej Hali Ornak i stąd bierze się jego nazwa. Wybudowane w latach 1947 – 48 stanowi własność TPN – Tatrzańskiego Parku Narodowego. Leży 1:30h drogi od Kir. Możemy też dojechać tutaj góralską dorożką lub zimą saniami do Polanicy Pisanej i stąd przejść około 30 minut do schroniska. Można się tu zatrzymać na krótszy odpoczynek i zjeść ciepły posiłek lub po prostu posiedzieć i podziwiać widoki. Jeżeli chcemy zatrzymać się na dłużej, schronisko dysponuje 55 miejscami noclegowymi, w sezonie, warto zrobić wcześniejszą rezerwację.

Ze schroniska prowadzi kilka szlaków turystycznych. Na Ornak (1854 m) przez Iwanicką Przełęcz – droga tam i z powrotem zajmuje około 4h. Na krótszą wycieczkę, w obydwie strony 1h, można się wybrać nad Smreczyński Staw.

Ponad stawem, otoczonym lasem widać górskie szczyty  Smreczyński Wierch (2086 m), Błyszcz (2158 m) oraz zbocza Starorobociańskiego Wierchu (2178  m). Na szlaku do schroniska leży też kilka jaskiń poza wcześniej wymienioną Jaskinią Mroźną możemy zwiedzić: Jaskinię Mylną i Raptawicką.

Wracając możemy wstąpić do bacówki, gdzie można spróbować świeżo przygotowane oscypki. Spacer Doliną Kościeliską dostarcza niesamowitych przeżyć wizualnych. Piękne widoki, naturalne górzyste ukształtowanie oraz lasy pozwalają obcować z naturą. Kiedy jest ładna pogoda dolinę przemierzają rzesze turystów, którzy chcą przejść się po tym uroczym miejscu. Podobnie zimą kiedy śnieg przykryje drzewa i okoliczne polany, cała dolina wygląda pięknie. A ciepła herbata z rumem w górskim schronisku będzie smakowała wyśmienicie.